Op eigen gezag

Politieverzet in oorlogstijd

Hinke Piersma

Moffenknechten waren het, de politiemannen die ingrepen bij een demonstratie in december 1945 in het centrum van Amsterdam. Het Sieg Heil galmde over het Leidseplein, duidelijk bewijs dat de imagoschade van de Nederlandse politie enorm was. Ook in de decennia die volgden bleef het beeld dat de politie ‘fout’ was geweest hardnekkig. Maar meer dan we denken hebben politiemannen en -vrouwen zich verdienstelijk gemaakt in het verzet. Lang niet altijd door heldhaftig de vuist te ballen en principieel nee te zeggen tegen Duitse bezettingsmaatregelen, maar vaak door onopvallende acties die levensreddend konden zijn. Politiemensen pleegden overvallen en bevrijdden gevangenen, en in hun administratie werden documenten vervalst, waardoor slachtoffers van de radar konden verdwijnen.
Op eigen gezag is een boek over politiemensen die hun weg zochten in de lastige spagaat tussen institutionele collaboratie en persoonlijk verzet.