Revolutiekoorts

Amsterdam 13 november 1918

Dennis Bos & Wouter Linmans

Op 13 november 1918 maakte een salvo in de Amsterdamse Sarphatistraat een abrupt einde aan de (angst)droom van een rode revolutie. Na vier jaar bloedvergieten was die week de Eerste Wereldoorlog ten einde gekomen. Muitende militairen en stakende arbeiders gingen de straat op in Berlijn, Wenen en Boedapest, zoals ze dat in het voorgaande jaar in Sint-Petersburg en Moskou ook hadden gedaan. Nederland beleefde in november 1918 spannende dagen. Deze episode wordt gewoonlijk samengevat als ‘Troelstra’s vergissing’. Veel minder bekend is dat, terwijl Troelstra zich in Rotterdam en Den Haag vergiste, in Amsterdam daadwerkelijk doden vielen bij het gewapende treffen tussen revolutionaire demonstranten en het leger. Wat gebeurde er precies? Wie waren erbij betrokken en hoe is het Amsterdamse verhaal in de schaduw van Troelstra’s optreden komen te staan?